Op vrijdag 27 maart 2026 is Future Collective (Noah, Hassiba, Skylar, Moira & Cid) op projectbezoek geweest bij de voorstelling De stille vrouw, bij Podium Mozaïek in Amsterdam. In deze voorstelling geeft theatermaker Dilan Yurdakul een stem aan haar grootmoeders, de eerste generatie migrantenvrouwen, in verband met haar eigen persoonlijke zoektocht. In deze voorstelling behandelt zij vragen als: Wat zeggen de verhalen van onze grootmoeders over ons leven nu? Hoe vrij is zij als vrouw van nu? En, wat draagt ze nog mee uit het verleden? Lees hier het verslag van Cid Doerga.
Algemene evaluatie
Ik vond deze voorstelling enorm krachtig. Allereerst spelen de thema’s die in dit stuk naar voren komen, zoals: migratie, de onderdrukking van vrouwen en de zoektocht naar identiteit en autonomie, een grote rol in de hedendaagse (kunst)wereld.
Voor bi-culturele jongeren met een familie met een migratieachtergrond, kan deze voorstelling, denk ik, sterk resoneren. Als ik naar mezelf kijk: mijn opa is Surinaams-Hindoestaans en is vanuit Suriname naar Nederland gekomen. Ik herkende veel van mezelf in Dilans verhaal. Hoewel onze achtergronden totaal niet hetzelfde zijn (haar familie is vanuit Turkije naar Nederland gekomen), zijn veel thema’s binnen migratie cultuur-overstijgend. Denk aan vragen over je eigen identiteit en de connectie, of juist het gebrek daaraan, met de cultuur van je voorouders.
De uitspraken: “Ik ben de droom van de opa’s van mijn oma,” en “Hier ben ik iemand met donker haar, donkere ogen en een mooie naam.” herhaalde Dilan vaak in dit stuk, en zijn mij bijgebleven. Deze vormen, denk ik, de kern van een collectieve ervaring die velen delen.
Naast de thematiek van de voorstelling vond ik ook de muziek erg sterk. Tijdens de hele voorstelling was er livemuziek van Alper Kekeç, Aydın Işler en Samiye Demir. Doordat de muziek live werd gespeeld en Dilan hier zelf ook deel van uitmaakte, kwam het verhaal echt tot leven. Muziek is een essentieel onderdeel van cultuur, en per cultuur ook heel eigen. Juist daarom vond ik het een onmisbaar element in Dilans verhaal.
Toegankelijkheid/aantrekkelijkheid
Wat mij positief verraste, was de live-ondertiteling (in het Engels en Turks) tijdens de voorstelling. Dit maakte het stuk toegankelijk voor mensen die geen Nederlands spreken, wat denk ik essentieel is bij kunst met een thema als deze. Hier kunnen andere podia nog van leren. Tegelijkertijd verdient Dilan hiervoor een extra compliment, omdat het betekent dat zij zich zeer nauwkeurig aan het script moest houden, en dat deed ze uitstekend.
Ik denk ook dat deze voorstelling interessant kan zijn voor jongeren die niet direct een link hebben met migratie. Los van het feit dat ik vind dat het leren over thema’s buiten je eigen belevingswereld een essentieel onderdeel is van zelfontwikkeling, bevat de voorstelling ook onderwerpen die voor iedereen relevant zijn. Denk aan thema’s als de zoektocht naar
de eigen identiteit, de geschiedenis van vrouwenemancipatie en de rol die cultuur daarin speelt, familie- en relatiedynamieken, en nog veel meer.
Het enige kritiekpuntje die ik heb, was het tempo van de voorstelling. De voorstelling duurde langer dan een uur, en deze tijd werd bijna alleen maar aan één stuk volgepraat met monoloog (met korte onderbrekende stukjes muziek.) Dit hoeft niet per se gelijk een minpunt te zijn, maar doordat het thema van de voorstelling best intens was, voelde het daardoor dat ik niet genoeg ademruimte had om deze zware verhalen te verwerken. Hierdoor kwam het allemaal in 1 keer na de voorstelling binnen. Dit kan natuurlijk een bewuste artistieke keuze zijn geweest, maar dat weet ik niet zeker. Ik had het persoonlijk in ieder geval fijn gevonden als de muziek stukken tussendoor wat langer waren geweest, of als er een andere vorm was gebruikt om de lange monoloog af en toe te doorbreken.
Conclusie
Al met al vond ik De stille vrouw een indrukwekkende en inhoudelijk sterke voorstelling die op een persoonlijke en tegelijk universele manier belangrijke thema’s als migratie, identiteit en vrouwenemancipatie belicht. Dilan Yurdakul weet met haar verhaal niet alleen een ode te brengen aan de generatie vrouwen vóór haar, maar ook een brug te slaan naar de ervaringen van nu. De combinatie van tekst en livemuziek versterkt de impact en zorgt ervoor dat het verhaal echt tot leven komt, terwijl de meertalige ondertiteling de toegankelijkheid vergroot voor een breder publiek.
Ondanks het hoge tempo en de wat beperkte ademruimte binnen de monoloog, wat de verwerking van de zware thematiek soms lastig maakt, doet dit weinig af aan de kracht van de voorstelling als geheel. Ik vond De stille vrouw een relevante, gelaagde en waardevolle theaterervaring die mij zowel herkenning als nieuwe inzichten heeft gebracht, en daarmee denk ik een breed (jong) publiek weet te raken.